Chrześcijaństwo
Pierwsze przekłady Biblii na łacinę, tzw. Afra (z łac. afrykańska) oraz Itala (z łac. italska) pojawiają się porządnie w II wieku n.e. i III wieku n.e. Językiem liturgicznym chrześcijan jest wówczas greka. atoli wiedza greki na zachodzie imperium (w przeciwieństwie do łaciny, która jest językiem ludu) zaczyna rychło zanikać, biorąc poniżej uwagę spośród czym w połowie IV wieku n.e następuje wprowadzenie łaciny do liturgii. Na przełomie IV i V wieku n.e. św. Ambroży układa łacińską liturgię mszy tzw. ambrozjańskiej, oraz św. Hieronim dokonuje kanonicznego przekładu Biblii na łacinę, jest owo tzw. Wulgata.
Sobór Watykański II utrzymał łacinę jak język liturgiczny kościoła katolickiego, dopuściwszy atoli prawdopodobieństwo odprawiania mszy w językach narodowych "w drodze wyjątku". spośród tego wyjątku zrobiła się reguła.